Faiz lobisi geldi!

Carry yapan yatırımcının 2024 Mart ayından beri USD bazında getirisi %33,34.

Ne demek bu?

Ortalama 35 MLR USD sıcak paraya ödediğimiz minnoş faiz, 11,7 MLR USD. Şimdi yüksek faizi savunanlara “carry lobisi” demek bana yakışır mı? Yakışmaz. Değiller de zaten.

Neyse, devam;

Merkez Bankası ekonomistleri tabii ki TÜİK takip eder ve ona göre karar verir ama biz İTO’dan gidelim, ok;

İTO enflasyonu 2025, %37,7.
USD artışı %21
2025 stopaj ortalaması %15,83
Ortalama bir para piyasası fonu getirisi %55,13 = net %46,40.
Reel faiz %6,3 – USD bazında getiri ise net %21.
Yatırımcı tatmin olmuş ki, dolarizasyon %39, tarihi düşük seviye %35 seviyesinde.

2025 ortalama ihtiyaç kredi faizi, masraflar dahil %86, ticari kredi %75.
Reel faiz kaç olmuş? Aha, ihtiyaçta %35, ticaride %27.

Acaba, reel faiz yüksek değil diyenler, nasıl bir reel faiz verilmeli ki, sıkılaşma saysınlar durumu:)
2025’te iflas sayısı 217, koca koca sanayi şirketleri birçoğu, sadece bakkal çakkal değil ha.

Lobici olmayan ekonomistlerimizden biri, Nisan ayında demiş ki; “Reel sektörün maruz kaldığı reel kredi faizi tarihi yüksek seviyede, esas sıkılaşma şimdi başladı. Önümüzdeki aydan itibaren ekonomide yavaşlama ve enflasyonda düşüş şeklinde kendini göstermesini bekliyorum”

Ne olmuş peki? Geniş tanımlı işsizlik gerçekten %30’a yanaşmış, iflaslar artmış. Aaa bir de ne görelim, ekonomi yavaşlamamış, enflasyon da düşmemiş, aylık ortalama %2. Eee, hani yüksek faiz ekonomiyi yavaşlatıp, enflasyonu düşürecekti?

2023 Hazirandan beri ortalama politika faizi nedir?
%42,5, 2024 başından beri %46,88.

Bu uzun süreli yüksek faizin enflasyonist olduğunu anlamak için, daha nasıl bir faiz istiyorsunuz mesela?
Normal vatandaşın “faiz yetersiz bu yüzden enflasyon düşmüyor” demesi normal ama bu işin ilmini yapmış kişilerden, mevduata reel faiz düşük, sıkı değiliz savunması, inanılmaz geliyor.

Yıl boyunca, altın fiyat artışları, gelir dağılımındaki bozukluğun vergilendirme ile düzeltilmemesi, geçmişten gelen sorunlar dolayısıyla kira artışları, tarım politikaları ve iklim dolayısıyla gıda fiyatları..

Bunlar enflasyonist değil mi ki olayı “150bps indirirse, enflasyon yükselir”e bağlayacak kadar sığ kalabiliyoruz, acaba?

Her ay kendiniz şaşırmadınız mı, bu konut ve araç alım rekorlarını kim kırıyor diye, yahu?

1) Mevduata yüksek reel getiri istemenizin nedeni, enflasyonu düşürmek için olamaz (olmamalı bence yani, bayağı bir tezat çünkü😅) ne için istersiniz? Dolarizasyon! ee yok ekstra dolarizasyon. Ha ne var? USD bazında o kadar yüksek bir getiri veriliyor ki, yarın bu biriken miktar döviz almak isterse, sorarlar size, ne oldu, hani sizin faiz yetersiz getiri sağlıyordu diye.

2) Çin ülkeye ucuz ürün getirip dezenflasyona destek olacak diye sevindiğiniz günlerde, şirketlerimiz, kredi limitleri dolayısıyla, üretemiyoruz diye bağırıyordu. Kapasite kullanım oranı Covid düzeyinde hatırlatırım. Ha, yarın, Çin üretimimizi felç etti, kalan üretici de bize fahiş fiyat çekiyor dediğinizi görmeyeyim.

3) Kimse, negatif faiz talep etmiyor. Bu seviyede faizin tersine enflasyonist olduğu, yabancıya kaynak aktarımı, yerli tarafında da zengini daha zengin yapacak seviyede olduğu, daha makul bir reel faize çekilmesi gerektiği savunuluyor.

Bu savunmaya karşı, lobi savunmasıyla gelmeyin.

Asıl lobi dediğiniz, 11.7 MLR USD carry getirisinin yabancıya peşkeş çekilmesini savunur.