Düşük maliyetli ve kolay erişilebilir göz taraması ile demans riski erkenden tespit edilebilecek

Dünyada her 3 saniyede bir kişi demansa yakalanıyor. Günümüzde 55 milyondan fazla insan bu hastalıkla yaşıyor.

Bu sayının her 20 yılda bir neredeyse ikiye katlanarak 2030’da 78 milyona ve 2050’de 139 milyona ulaşması bekleniyor. Buna karşın erken müdahale büyük önem taşıyor. Konuyla ilgili önemli bir gelişme var.

Retinadaki kan damarlarının şekil ve boyutlarındaki farklılıkları birkaç saniyede belirleyen Quartz isimli bir yapay zekâ, beyin sağlığı belirteçleri ve nörodejenerasyon belirtileri için göz taramalarının kullanılmasına olanak tanıyor.

63.000 KİŞİ ÜZERİNDE DENENDİ

40 ila 69 yaşları arasındaki 63.000’den fazla kişinin göz taramalarını yapmak için Quartz’ı kullanan Londra Üniversitesi’ndeki araştırma merkezi City St George’s’dan bilim insanları, daha sonra her bir kişinin bilişsel puanını hafıza, tepki süresi ve zekâ testlerinin bir kombinasyonunu kullanarak değerlendirdi.

Sonuçları göz tarama görüntüleriyle karşılaştıran araştırmacılar, genişliği azalmış ve belirli kıvrılma desenleri olan retina kan damarlarına sahip olan kişilerin hafıza, tepki süresi ve zekâ testlerinde daha düşük puanlar sahip olduğunu buldu.

“GÖZLER, BEYNİN AYNASIDIR”

Çalışmanın bulgularını Alzheimer’s & Dementia dergisinde yayınlayan bilim insanları, retinadaki kan damarlarındaki değişikliklerin beyindeki kan akışının azalmasından kaynaklanabileceğine ve bunun da demans ile Alzheimer gibi hastalıkların erken bir nedeni veya sonucu olabileceğine inanıyor.

Gözdeki kan damarları, beyindeki kan damarlarının bir uzantısı gibi davranırken, Quartz da araştırmacılara, kan damarlarının özelliklerini değerlendirmek için invaziv olmayan bir yol olarak “retina taramalarını analiz etme” konusunda fırsat sunuyor.

DÜŞÜK MALİYETLİ VE ERİŞİMİ KOLAY

The Guardian’a konuşan çalışmanın baş yazarı Prof. Chris Owen, şunları söylüyor:

“Bu, gelecekte nörodejeneratif hastalık geliştirme riski taşıyan kişileri invaziv testlere gerek kalmadan tespitin kolay erişilebilir, düşük maliyetli ve hızlı bir yolunu sağlayacaktır.”

Alzheimer’s Research UK politika başkanı David Thomas ise “Bu taramaları beyin taramaları gibi mevcut testlere entegre etmek, insanların bilişsel durumlarının tam resmini ve hak ettikleri desteği daha hızlı bir şekilde almalarını sağlayacaktır,” diyor.

Bu teknoloji sayede gözlükçüler, retinada yaşanan belirgin değişiklikleri rutin göz kontrolü ile tespit ederek demans riski taşıyan kişilerin ilgili doktora yönlendirilmesinde önemli bir rol oynayabilir.

(GazeteVar Dış Haberler)